FASSI F2150RA.2.26 to maszyna, przy której określenie „żuraw zamontowany na ciężarówce” nie oddaje nawet połowy jej możliwości. Potężny HDS zamontowany na czteroosiowym MAN-ie TGS 41.520 8×8 potrafi podnieść do 30 ton w bezpośrednim sąsiedztwie samochodu, a przy wysięgu wynoszącym 15 metrów nadal radzi sobie z ciężarem przekraczającym 9 ton. Podwozie ma napęd na wszystkie osie, 520-konny silnik i zostało odpowiednio zmodyfikowane, aby cały zestaw mógł pracować również w wymagającym terenie. Konstrukcja powstała przede wszystkim z myślą o ciężkim ratownictwie drogowym, gdzie możliwość szybkiego dotarcia na miejsce może mieć znacznie większe znaczenie niż imponujące liczby w tabeli.
Maszyna może również uczestniczyć w pracach przy infrastrukturze energetycznej i podnosić między innymi transformatory. Co szczególnie ciekawe, mimo ogromnego żurawia cały pojazd po jego złożeniu ma tylko 3,8 metra wysokości. Jeden z największych nowych żurawi HDS FASSI wprowadzonych na polski rynek pokazuje, jak daleko można dziś przesunąć granicę między ciężarówką a klasycznym dźwigiem.
FASSI F2150RA.2.26 podnosi nawet 30 ton
Najbardziej przemawiają do wyobraźni oczywiście możliwości samego żurawia. FASSI F2150RA.2.26 może podnieść maksymalnie 30 ton, jeśli ładunek znajduje się bezpośrednio przy pojeździe. Wraz ze zwiększaniem wysięgu możliwości naturalnie maleją, ale nawet przy 15 metrach nadal mówimy o ponad 9 tonach. To poziom, który otwiera przed zestawem zupełnie inne zastosowania niż klasyczny rozładunek palet czy materiałów budowlanych.
Maszyna została przygotowana przede wszystkim do ciężkiego ratownictwa drogowego. Może więc uczestniczyć w operacjach związanych z podnoszeniem ciężarówek, autobusów i innych dużych pojazdów po poważnych zdarzeniach. W takich sytuacjach liczy się nie tylko to, ile urządzenie jest w stanie podnieść, ale też jak szybko można je dostarczyć na miejsce i przygotować do działania. I właśnie tutaj pojawia się jedna z najważniejszych zalet całego zestawu.
Nie trzeba dowozić osobno balastu
Klasyczny ciężki dźwig samojezdny może oferować ogromne możliwości, ale rozpoczęcie pracy nie zawsze sprowadza się do podjechania na miejsce i wysunięcia podpór. W niektórych konfiguracjach konieczny jest dodatkowy transport balastu i przygotowanie całego zaplecza.
FASSI F2150RA.2.26 został skonfigurowany tak, aby zestaw mógł dotrzeć do miejsca działania jako jedna jednostka, bez organizowania dodatkowego transportu obciążników. W przypadku zwykłej pracy oznacza to oszczędność czasu i mniej logistyki. Przy poważnym wypadku drogowym ten sam czas może być znacznie cenniejszy. Jeśli pod przewróconym ciężkim pojazdem znajdują się ludzie, możliwość wcześniejszego rozpoczęcia podnoszenia konstrukcji przestaje być kwestią wygody.
Później dochodzi jeszcze konieczność szybkiego usunięcia skutków zdarzenia i przywrócenia przejezdności drogi. Jeden mobilny zestaw wykonujący kilka zadań może znacząco uprościć całą operację.
Potężny żuraw, ale całe auto ma tylko 3,8 metra wysokości
Przy takiej maszynie można byłoby oczekiwać konstrukcji, która po złożeniu ledwo mieści się pod miejskimi wiaduktami. Tymczasem wysokość kompletnego pojazdu wynosi 3,8 metra. To zasługa między innymi charakterystycznej geometrii składania wysięgnika w układzie trójkątnym.
Rozwiązanie pozwala FASSI F2150RA.2.26 efektywniej wykorzystywać przestrzeń wokół ciężarówki i ma szczególne znaczenie tam, gdzie ogromny sprzęt musi pracować na zawężonym pasie ruchu, w mieście albo w miejscu z ograniczoną ilością przestrzeni.
W ciężkim ratownictwie nie można przecież liczyć na to, że każdy przewrócony zestaw drogowy uprzejmie poczeka na dużym pustym placu. Czasami do dyspozycji jest fragment drogi, pobocze, bariera energochłonna i niewiele więcej. Dlatego kompaktowość tak potężnego urządzenia jest czymś więcej niż techniczną ciekawostką.
Sześć podpór i możliwość pracy w zakresie 360 stopni
Podnoszenie kilkudziesięciu ton wymaga odpowiedniej stabilizacji. W zestawie zastosowano cztery boczne nogi podporowe oraz dodatkowe podpory znajdujące się z przodu i z tyłu samochodu. Dzięki temu żuraw może zostać przygotowany do działania w pełnym zakresie 360 stopni.
Przednie podpory wymagały przy okazji dodatkowego wzmocnienia ramy MAN-a. Modyfikację wykonano w Centrum Modyfikacji działającym przy fabryce MAN Trucks w Niepołomicach, już po opuszczeniu przez podwozie standardowej linii produkcyjnej.
Nie mamy więc do czynienia z sytuacją, w której po prostu kupiono ciężarówkę, postawiono na jej ramie największy dostępny żuraw i uznano projekt za zakończony. FASSI F2150RA.2.26 oraz MAN zostały potraktowane jako jeden kompletny system, którego poszczególne elementy muszą współpracować ze sobą pod ogromnym obciążeniem.
Jedna manetka rozkłada potężnego HDS-a
Ciekawie wygląda również sposób obsługi. FASSI F2150RA.2.26 ma system automatycznego składania oraz rozkładania obsługiwany jedną manetką. Komputer może prowadzić konstrukcję do wcześniej określonej pozycji roboczej albo transportowej.
Przy urządzeniu o takich gabarytach automatyzacja nie jest tylko efektownym dodatkiem. Ogranicza liczbę czynności wykonywanych przez operatora i ma zmniejszać prawdopodobieństwo popełnienia błędu podczas przygotowania żurawia do pracy.
W krytycznej sytuacji znów wracamy więc do czasu. Im mniej ręcznych procedur wymaganych przed rozpoczęciem właściwej operacji, tym szybciej maszyna może robić to, do czego została sprowadzona.
Pod żurawem pracuje MAN TGS 41.520 8×8
Sam HDS potrzebuje oczywiście odpowiedniej bazy. Został nią MAN TGS 41.520 8×8 BB CH, czyli czteroosiowe podwozie z napędem na wszystkie koła. Samochód wyprodukowano w Niepołomicach i odpowiednio przygotowano do współpracy z ciężkim żurawiem.
Pod kabiną pracuje sześciocylindrowy silnik MAN D26 o pojemności 12,4 litra, rozwijający 520 KM i imponujące 2650 Nm momentu obrotowego. Współpracuje ze zautomatyzowaną 12-biegową skrzynią MAN TipMatic 12.28 OD oraz dwuzakresową skrzynią rozdzielczą G253.
Wszystkie mosty mają przekładnie planetarne i blokady mechanizmów różnicowych. Kierowca może korzystać między innymi z programu TipMatic Offroad, który zmienia sposób pracy skrzyni podczas jazdy w terenie. Na asfalcie dostępny jest z kolei tryb Efficiency, nastawiony na bardziej ekonomiczną jazdę. Do tego dochodzą tryb manewrowy, funkcja rozkołysania przydatna podczas próby wydostania się z trudnego podłoża oraz wzmocnione sprzęgło.
Krótko mówiąc, FASSI F2150RA.2.26 nie siedzi na ciężarówce, która dobrze wygląda na parkingu. Podwozie przygotowano do tego, żeby rzeczywiście dojechało z ogromnym żurawiem w trudniejsze miejsca.
Żuraw i MAN komunikują się ze sobą
Integracja poszła również znacznie dalej niż sama mechanika. MAN otrzymał podwójną przystawkę odbioru mocy PTO, która napędza pompy hydrauliczne żurawia. Elektronika pojazdu komunikuje się natomiast z zabudową poprzez interfejs Application Fit. Pozwala on między innymi parametryzować wybrane funkcje ciężarówki zgodnie z wymaganiami zamontowanego osprzętu. Część operacji można realizować bez konieczności angażowania serwisu MAN.
Z zewnątrz dostępny jest również panel MAN EasyControl, pozwalający sterować czterema funkcjami samochodu bez wchodzenia do kabiny.
Za całość projektu odpowiadała HEWEA, która koordynowała montaż, integrację, programowanie i badania zestawu. Prace obejmowały między innymi połączenie ramy pośredniej FASSI z podwoziem, balastowanie oraz instalację całego specjalistycznego wyposażenia.
FASSI F2150RA.2.26 może również stawiać transformatory
Ratownictwo drogowe jest głównym przeznaczeniem maszyny, ale na nim lista możliwości się nie kończy. Parametry zestawu pozwalają wykorzystać go także podczas prac przy infrastrukturze energetycznej. Ponad 9 ton udźwigu przy dużym wysięgu umożliwia rozładunek i montaż ciężkich stacji transformatorowych oraz samych transformatorów. W takim zastosowaniu napęd 8×8 staje się szczególnie ważny.
Infrastruktura energetyczna nie zawsze znajduje się przy równym asfaltowym placu z wygodnym miejscem na ustawienie wielkiego dźwigu. Czasami sprzęt musi dotrzeć na nieutwardzony teren, leśną drogę albo w okolice wiejskiej stacji transformatorowej. Jeden zestaw może wtedy przywieźć potrzebny element, dotrzeć na miejsce i wykorzystać FASSI F2150RA.2.26 do jego rozładunku oraz ustawienia.
Największy nowy FASSI w Polsce trafił do firmy Sztyrlic
Oficjalna prezentacja zestawu odbyła się 3 września 2026 roku w Lublinie, na terenie firmy Sztyrlic. To właśnie ona będzie wykorzystywać pojazd przede wszystkim przy ciężkim ratownictwie drogowym.
Dla firmy oznacza to możliwość podejmowania operacji wymagających znacznie większego udźwigu niż w przypadku typowych pojazdów pomocy drogowej, bez całkowitego rezygnowania z mobilności. I chyba właśnie to jest najbardziej interesujące w tym projekcie.
Klasyczny dźwig może być większy. Ciężarówka może być zwinniejsza. Terenowy pojazd może docierać jeszcze dalej. Tutaj próbowano jednak połączyć kilka tych cech w jednej maszynie.
FASSI F2150RA.2.26 pokazuje, czym może być współczesny HDS
30 ton przy samochodzie. Ponad 9 ton przy 15 metrach wysięgu. Napęd 8×8. 520 KM. Sześć punktów podparcia. Praca w pełnym zakresie 360 stopni. Automatyczne składanie i możliwość działania bez osobnego transportu balastu. Każda z tych liczb robi wrażenie, ale najciekawsze jest ich połączenie.
FASSI F2150RA.2.26 nie został przygotowany po to, żeby zastąpić każdy dźwig samojezdny. Jego siła tkwi w czymś innym – ma połączyć bardzo duży udźwig z mobilnością samochodu ciężarowego i możliwością pracy poza idealnie przygotowanym placem.
W ratownictwie drogowym może to oznaczać szybsze dotarcie do przewróconej ciężarówki i wcześniejsze rozpoczęcie akcji. W energetyce – możliwość dowiezienia i ustawienia ciężkiego transformatora w miejscu, do którego dostęp nie jest oczywisty. A wszystko to na MAN-ie, który po złożeniu ogromnego żurawia nadal ma 3,8 metra wysokości.
Czasem najciekawsze maszyny nie są ani klasycznymi ciężarówkami, ani klasycznymi dźwigami. Są jednym i drugim jednocześnie.
Przy okazji zobacz również nasze testy samochodów.
